skip to main |
skip to sidebar
We gingen op de fiets naar Oostvoorne, we moesten daar zijn voor een bruiloft. De satdsfietsen kreunden en kraakten door de afstand en de wind. We ploeterden voort door een landschap van kranen en gestapelde containers. Een roerloos landschap waar absoluut niets bewoog. Geen grassprietje kwam in beweging. Iemand leek dit wel bedacht te hebben. Het kon haast niet echt zijn. En het is ook niet echt. Platgeslagen konijnen waaiden als dik perkament tussen mijn wielen door. Dat was het enigde dat bewoog.
Bij theater hoop je op een onderdompeling. Meer nog dan bij film ben je er ‘bij’. Vanavond lukte me dat niet. Ik was met de lieve G naar drie voorstellingen van toneelgroep De Appel. Het was eclectisch, fragmentarisch en het zat vol citaten. In het laatste stuk dat Motel Detroit heette, kwam een Hunter S. Thomson-achtige figuur de vloer op. Hij begon een verhaal te vertellen maar wist zelf niet hoe het verder moest. Het personage waarover hij vertelde ging een hoek om en daarna wist Hunter het niet meer, 'lost for words'.
De niet afgemaakte zin, een mooi symbool voor die hele voorstelling. Het is een slecht teken als muziek en decor dominanter zijn dan het spel.
Misschien was alleen de tweede voorstelling wel aardig; Huize Zeeezicht. Het ging over een woning voor ouderen van dagen en de schrijnende gevallen die daar wonen. Het publiek had een koptelefoon op en we keken ook echt naar een oude villa. De verschillende gebeurtenissen speelden zich in de kamers af, waar wij van buiten zo in konden kijken. Leuk bedacht.
Michael Marder schrijft op de Stone over het stof dat we verspreiden en dat we zijn. Hij schrijft ook over afstoffen als gevecht tegen de dood.
Door af te stoffen krijgen dingen weer hun natuurlijk glans. Meubels krijgen hun façades terug, het is een activiteit die je terugvoert tot de kern van de werkelijkheid. Die kern is niet zozeer de verborgen essentie van dingen maar juist hun uiterlijke schijn, hun eerste impressie.
Het Europese verlichtingsdenken draaide om heldere rationele gedachtes. Met afstoffen probeert Marder dat begrip helderheid opnieuw te benaderen.
‘What I like about the allegory of dusting is that it elucidates how critique cannot achieve its objectives once and for all. Just as dust will continue accumulating after every attempt to get rid of it, so prejudices and preconceptions will keep accruing after analysis (no matter how radical) shakes received ideas to the core. The labor of enlightenment and critical thinking will have to recommence every now and then in order to reorganize our mental dwelling and to unblock the neglected points of access to what is. Trivial as it may sound, dusting, mired in finitude, is an infinite task.’
Het afstoffen van kennis. Een oneindige zich herhalende taak. Ik vind dat wel een mooie gedachte. He past niet echt in onze westerse voorwaartse manier van denken, waarbij het ene idee op het andere wordt gestapeld. Het idee van groeiende kennis. Marder ziet kennis meer als een iets dat telkens opnieuw leven ingeblazen moet worden en dat is in essentie natuurlijk ook zo. Kennis dat niks doet, dat niet aan het werk gezet wordt, vergaard stof.
Tijdens een interview vanavond over het ‘mythische zeeland’ werd ik gewezen op de auteur Iman Wilkens die beweert dat Homerus een zeeuwse druide is.
Hij las over zijn zwerftochten over zee waarin heftige regens, mist en dijken worden genoemd. Dat kon helemaal niet in het Middenlandse zeegebied zijn. Hij vond plekken in Engeland (in de buurt van Cambridge) die beter op de omschrijving van Troje paste dan de zogenaamde historische locatie in Turkije. Vooral vanwege de negen rivieren die om de stad moeten hebben gestroomd. Hades, de onderwereld bevond zich op Walcheren en Cirke de tovenares die de mannen van Odysseus in varkens veranderde woonde in Zierikzee. Dit vindt je nog in de naam terug. De oude benaming van Zierikzee was Siricasha.
Het fascinerende hiervan is natuurlijk dat deze man een complotdenker is met betrekking tot de oudheid. Hij ziet overal bewijs voor zijn historische bouwwerk. Als je het eenmaal ziet dan, dan zie je het ineens overal. Zoals met veel complottheorieën het geval is, zo kun je ook hier constateren dat er wel degelijk een bepaalt elementen van waar kunnen zijn. Imam Wilkens valt in de categorie 'serieuze pseudowetenschappers’. De Griekse verhalenvertellers waren namelijk wel degelijk op de hoogte van Keltische vertellingen. Toch schijnt de Ilias op een historische oorlog te zijn gebaseerd en om die helemaal terug te voeren op het Noordzeegebied, gaat wellicht wat ver. Maar leuk is het wel.
Vandaag hebben we met wat jongens uit de buurt even een balletje getrapt. Op een heus Cruyff Court. Er speelden ook meisjes mee, maar dat maakt mij niet uit. Ook meisjes neem ik serieus en de bal moet ten koste van alles worden afgepakt. Er moet namelijk wel gewonnen worden, anders kun je net zo goed niet gaan. Uiteindelijk is dat ook wel gelukt. Op het nippertje. Bij thuiskomst bleek ik een dikke enkel te hebben en verscheidene blaren. Dat is dan ook weer voetbal. Goed voor de bonding.
Ik hoorde dat de hoofdcommissaris van politie in Barcelona zichzelf ontslagen heeft om te voorkomen dat hij publiekelijk gemarteld wordt door de nieuwe burgemeester Ada Colau. Hij was verantwoordelijk voor haar arrestatie twee jaar geleden bij het bezetten van een bank. Ze is hard over de huidige politieke en financiële elite in Spanje. Tijdens een parlementaire enquête over de crisis zei ze over de spreker voor haar - een bankier die als expert was opgeroepen- dat het een crimineel was en dat hij ook zo behandeld diende te worden. Colau ziet de financiële crisis vooral ook als een politieke crisis. Dit zei ze tegen Amy Goodman van Democracy Now over de bestuurlijke klasse:
‘They don’t forgive citizens anything, they make us pay all our debts, they make us pay all our taxes, they make us pay each small traffic ticket, they don’t forgive anything. But the big banks on the other hand, which have lied, defrauded and destroyed thousands of families are forgiven for, for example, breaking the European consumer protection regulations. So, this is unacceptable. The first thing we need is governments that serve their citizens, not the private interests, and that enforce the law. We are talking about something as basic as enforcing the existing law. The first thing we need is to force the financial power to comply with the law and to obey the democratic powers, something that is not happening now.’
Dit moeten we ook in gedachte houden in relatie tot Griekenland. De banken vergeven we alles, maar de mensen pakken we keihard aan. De Europese Unie is nou eenmaal niet alleen een financieel verhaal en dat is toch vaak het enige waar naar verwezen wordt. Ondertussen lijkt er in Zuid Europa een soort revolutie gaande. De mensen zijn daar zo tot het uiterste gedreven dat verandering onvermijdelijk is. Als Europa wil overleven zal het ook moeten veranderen. De scheve verhouding tussen politieke macht en financiële macht is niet alleen een Spaans probleem maar een mondiaal probleem.
De rijinstructeur babbelde de oren van mijn kop. Terwijl we op deze hete dag door de nauwe straatjes van Groningen ploeterden. Dat was tactiek, verklapte hij later. Om te zien hoe ik me zou houden als ik afgeleid werd. Het drong tot me door dat rijinstructeurs eigenlijk een soort Zenmasters zijn. Ze geven niet echt instructies, maar laten je ‘voelen’ hoe het moet.
Vandaag interviewde ik Buf Sleenaker in zijn woning aan de West Indischekade. Ik hanteerde zelf de camera, hoewel ik dit nooit eerder heb gedaan. Toen Buf even zijn stoepje buiten zat te schrobben, en ik dat aan het filmen was, kwam de getatoeëerde bovenbuurman aanrijden in zijn Opel. Hij kwam schreeuwend uit zijn auto, kort gevolgd door vrouw en kind.'Als je niet stopt met filmen schop ik je in elkaar of ik steek een mes tussen je ribben.’ Mijn camera was omlaag gericht op een schrobbende Buf, maar goed. Ik snapte niet waar de beste man het over had. Het is zo zielig want dat zoontje is best heel aardig, die heeft eerder al eens de deur voor me opengehouden. Maar we weten nu dus al dat hij waarschijnlijk zal opgroeien voor galg en rad. Je moet wel heel stevig in je schoenen staan om daar psychisch nog een beetje goed uit te komen. Ook Buf was na deze ontmoeting enigszins bedrukt. Eenmaal terug in zijn woning belde hij direct de politie. Wie wil weten waarover ik Buf verder nog sprak, die kan het beste naar Stand van stad komen aankomende zaterdag in de bibliotheek.
Vandaag was ik in tuin in de stad voor een reportage. Het is een tuin waar van alles gebeurt. Je kunt er planten kopen en genieten van een gratis maaltijd. Als we al ergens het geluk kunnen lokaliseren dan toch hier, dacht ik. Maar zo makkelijk blijkt dat niet te zijn. Er komen veel mensen om te ontsnappen aan wat ze gewend zijn. Ook depressieve mensen. Of ze ook gelukkig zijn is moeilijk te zeggen, sommigen zaten een beetje in een hoekje. Misschien dat ze hun depressiviteit heel even vergeten. In deze tuin gelden geen regels, begreep ik van initiatiefnemer Frans Kerver. De omgangsvormen zijn hier net zo organisch als de planten die er groeien. Al houden sommige planten ons ook voor de gek volgens Frans. We zijn zo gewend een glimmende appel te zien dat we daar een positief gevoel van krijgen. ‘Eigenlijk is het nep,’ zegt Frans, ‘net zo nep als de viooltjes die we verkopen. We worden in de luren gelegd door de kleuren van bloemen. Maar om die kleuren zo te krijgen worden er allemaal chemicaliën gebruikt.’ Het was moeilijk om de focus in het gesprek te houden. Maar dat heeft vooral met het onderwerp te maken. Geluk, dat gaat vaak alle kanten op.
Een klein nuffig vrouwtje die me aan vrouw Holle deed denken, of iemand anders uit het moeras, kwam vanmiddag naar me toe. We zaten in de trein en ik kon nergens heen. Ze, dat wil zeggen vrouw Holle of haar zus, wilde me graag een aantal vragen stellen. Ze loenste en zei dat ik snel antwoord moest geven want in Zwolle moest ze eruit. Zwolle, dat geeft te denken. Ik durfde niet te weigeren, want stel nou dat het vrouw Holle was. Wat dacht ik van de zone taxi, wat was mijn gevoel van veiligheid op het station na zeven uur ? Mijn gevoel van veiligheid overdag ? Ook wilde ze weten hoe ik op het station was gekomen en of ik wellicht gebruik had gemaakt van de zonetaxi. Wachttijden bij het kaartautomaat, een cijfer alstublieft. Ik riep willekeurige cijfers en vroeg me af of de NS soms verplicht onderzoekjes moest doen en dan dus maar lukraak vrouw Holles uit vochtige bejaardentehuizen trok om door de treinen te jagen. Het was slim bedacht, want niemand weigert medewerking op zo’n moment, een sjokkend oud vrouwtje met vragenlijsten door de trein. Dat heeft iets weg van een oude mythe, iets van een vloek.
