Laatste dag

'Je moet hier wel voor je plekje vechten', zei een anesthesist tegen mij. 'Als ik wil prikken voor een infuus en de chirurg wil op dat moment een buik opensnijden. Om je werk goed te kunnen doen moet je dan van je afbijten. Dat leer je vanzelf. Toen ik al 22 jarige hier begon keek ik natuurlijk huizenhoog op tegen de arts, nu bescherm ik mijn eigen terrein.’ Een andere anesthesist legde later uit dat ze het doek tussen de chirurg en het hoofd van de patiënt ook wel de ‘bloed-hersen-grens’ noemden. Het was gekscherend bedoeld, maar er schuilt een zeker concurrentiestrijd achter die benaming. Met spijt verliet ik vandaag het operatie centrum. Ik begin net het gevoel te krijgen dat ik lekker ben ingewerkt.  Ik sluit niet uit dat ik nog terug kom.

medisch toerisme

Vandaag heb meegedraaid met operatiekamer 16 met alleen maar spoed operaties. We begonnen met en keizersnee en eindigden met de amputatie van een been. Spoed blijkt een rekbaar begrip te zijn, spoed is geen gillende spoed. Spoed kan ook over 24 uur, bij gillende spoed komt het ambulance personeel rennend over de gang met een hevig bloedende patiënt. Dat gaat over leven en dood. Vandaag heb ik een de arm van een patiënt vastgehouden die onder narcose lag en die telkens dreigde weg te glijden, ik heb de bril op de neus van een chirurg gezet en ik heb een schaar aangegeven. Het voelt prettig om een bijdrage te leveren, het verzacht een beetje het schuld gevoel dat mij plaagt bij dit medisch toerisme.

Sensatie

Vandaag kwam ik op de OK een oud huisgenootje tegen. Ze was net bezig met het dichtnaaien van een vrouw met een onoplosbaar alvleesklier probleem. Wat doe jij hier vroeg ze aan mij. Dat was een terechte vraag. Wat deed ik daar?

Toekijken. Was mijn antwoord. Nadat het dichtnaaien tot een goed einde was gebracht zijn we koffie gaan drinken.

Is het moeilijk om neurochirurg te worden?, vroeg ik.

'Ze moeten je wel aardig vinden', antwoordde zij, 'en het is beter als promoveert en tussendoor onderzoekjes doet waar je over kan publiceren. Sommigen doen het als hobby in hun vrije tijd. Het meest simpele is bijvoorbeeld dat je gaat kijken hoe een nieuwe prothese het doet bij patienten over een periode van twee jaar. Zelf wil ik proberen onderzoek te doen naar brugkoek tumoren.'

Dan gaan we terug naar de operatiekamer, terug naar dokter Staal, specialist in neuromodulatie. Hij heeft ooit, in de jaren negentig president Jeltsin geopereerd.’We werden ingevlogen. Toen ik hem ontmoette zei hij, ik weet meer over jou dan jij over mij.’

Neuromodulatie gaat over pijn bestrijding. Er worden apparaatje ingevoerd die gaat  reageren zodra een ongeneesbare pijn zich aandient. Cor de rechterhand van Staal legt het uit:’Als voorbeeld kun je denken aan je handen die verbrand zijn, je  houdt die onder de koude kraan, dat werkt verzachtend terwijl de werkelijke pijn niet weggaat, noch de oorzaak. Zo werkt dit ook, het is een andere sensatie die de eerste overschreeuwt.'

Operaties

Vanochtend kregen de OK medewerkers een filmpje te zien over het voorkomen van infecties tijdens operaties. Ik herkende op het filmpje Dr. Schellekens. Dr Schellekens had ik wel eens ontmoet op een andere gelgenheid. Hij had toen zeer uitgebreid gepraat over 'heilige huisjes' in de gezondheidszorg. Het begrip ken ik natuurlijk wel, maar hij gebruikte het zo vaak tijdens de voordracht dat ik nauwelijks nog begreep waar het over ging. Wel doemde er in mijn hoofd een dorp op van huisjes met rode puntdaken. In dat dorp woonde het kwaad.  Nu sprak Dr. Schellekens ons vanaf het beeldscherm toe met de mededeling dat we ons iedere keer als er een patient op de operatietafel ligt ons moeten inbeelden dat het onze moeder is. De bedoeling is natuurlijk dat we beseffen dat er een mens van vlees en bloed op de operatietafel ligt. Iemand die ook moeder, vader, dochter, zoon, echtgenoot of zus is. Geen object, maar een mens van vlees en bloed die binnen een sociale context functioneert. Ik heb gene verstand van opereren maar een zekere koele benadering lijkt me niet onontbeerlijk. opereren is typisch zo'n vak dat je niet te goed moet willen doen, maar precies goed.

Opening

Vandaag was er een opening van kunstenaar Jean van Wijk in tentoonstellingsruimte jca de Kok ter gelegenheid waarvan ik een verhaal heb voorgedragen. Het ging onder meer over de hut van de Unabomber en de put  Saddam Hoessein. Er waren hapjes en drankjes.  Na een biertje ben ik weer naar huis gegaan, je moet niet teveel drinken onder werktijd.

De truc

Vandaag heb ik een begin gemaakt met het opruimen van mijn atelier. De elektriciteit is er al een tijdje af en binnen niet al te lange tijd zal het pand gesloopt gaan worden. Tussen de spullen stonden ook dozen en kisten vol  met sylabi en boeken van een lang vervlogen studie filosofie. Een van de klappers bevatte teksten over wetenschapsfilosofie. In een hoofdstuk getiteld science and power las ik de volgende onderstreepte zin. ‘We do more in the laboratory than just partition, observe, classify, and record things however. We construct and decompose them and intervene in their doings. ‘

Een stuk verderop lees ik dat pasteur zo’n succes had omdat zijn werk voor niemand een bedreiging vormde behalve voor de microben. Iedereen wint, was de boodschap van pasteur, ook de kerk kon daar niet tegen zijn. We weten dat ook het verlichtingsdenken succes had omdat het met de nadruk op rationaliteit en de ontkenning van het lichaam prima paste in het ebstaande religieuze bestel.  En ten slotte hebben we in de huidige tijd van ster architect Rem Koolhaas geleerd dat je eigenlijk alleen maar kan surfen op de golven van het kapitalisme. De truc is dus om die golf te pakken.

House of Spice

Vanavond  hebben we tevergeefs geprobeerd om te gaan eten in het Italiaanse restaurant Da Vinci. Omdat we een half uur moesten wachten werden we verwezen naar de kroeg aan de overkant, de toeter geheten. De Toeter hebben we nooit gevonden, wel kwamen we terecht in het restaurant House of Spice. Een vriend van mij zou dit een kamer van koophandel alarmpje noemen, maar toen we eenmaal binnen waren besloten we niet meer weg te gaan en het was een goede keuze. Zo had ik een salade met gerookte bieten als voorgerecht, zoiets had ik nog nooit eerder geproefd. De lieve G en een vriendin spraken over salarisschalen en wat voor werk daar tegenover staat. In deze fase van de avond heb ik even mijn mond gehouden.

Fixer

Zoals binnen iedere maatschappelijke subcultuur, gaat het ook binnen de wetenschap uiteindelijk om macht en manipulatie. Niet de ratio staat voorop maar het politieke spel. Het gaat erom dat je de juiste mensen in je netwerk hebt zitten en dat je publiceert in de juiste bladen.Toch zien we vrijwel nooit het vuil op de broekspijpen van de wetenschappers die uit de loopgraven tevoorschijn zijn gekomen.  Alleen de glimlach en de glad gestreken tabellen halen de media. 

Zo ongeveer, maar dan in het Engels heb ik vandaag een groep aankomende aio's toegesproken.  Omdat mensen niet begrepen wie ik was, heb ik me voorgesteld:  I am a low class fixer. If you need someone to speak infront of a  corporate, scientific or civil servant audience, call me and I'll deliver a speech.   

Groen pakje

Vandaag had ik een afspraak met de manager zorg en bedrijfsvoering van de afdeling Operatieve Zorg Organisatie (OZO),  Irmgard Kroonenman. De afdeling chirurgie is volgens Irmgard een hele aparte wereld binnen het ziekenhuis, ‘ het begint natuurlijk al als je binnenkomt, je moet je omkleden en een groen pakje aan.’

Vanaf volgende week maandag loop ik iedere dag vier dagen lang in zo’n groen pakje om te zien hoe het eraan toe gaat op de operatie kamer. Ik kijk hier buitengewoon naar uit.

Bel me niet

Vandaag belde er een man op. Hij praatte veel, maar het duurde lang voordat ik begreep waarover het ging. 'Verkoopt u iets?' Vroeg ik dan ook na een minuut. 'Waar het om gaat is of ik u mag optekenen voor het midden formaat, het grote formaat of het kleine formaat. Het zal worden verspreid in Den Haag en omgeving. In het centrum gebied wordt het grote formaat het meeste afgenomen.' De man zei ook voortdurend pagiena in plaats van pagina. Na flink aandringen bleek het te gaan om een soort boekwerk over veiligheid en of ik daar dan in wilde adverteren.

'Hoe kom je eigenlijk in het bel me niet register', vroeg ik aan de man.

'U bent toch een man die veiligheid toch ook belangrijk vindt?'

'Jazeker, maar als stadswachten dezelfde bevoegdheden krijgen als de politie, dan is dat niet het soort veiligheid waar ik op zit te wachten.'

'Nou, zal ik u dan maar optekenen voor de kleine advertentie en dat u dan vervolgens niet meer wordt gebeld, zoals u wilt.  Zullen we dat dan maar doen voor anderhalf jaar?' 

'Nee ik wil eruit, ik wil nooit meer gebeld worden, er moeten maatregelen genomen worden.'
Ik geef toe dat ik ietwat overspannen reageerde.